Η πορτοκαλί γραβάτα

Μια φορά κι έναν καιρό στην προθήκη ενός καταστήματος ήταν μια γραβάτα, μια πορτοκαλί γραβάτα. Ήταν μακριά, όχι πολύ φαρδιά αλλά ούτε και πολύ στενή, μεταξωτή και το χρώμα της ήταν τόσο έντονο, που την έκανε να ξεχωρίζει. Η ίδια απ’ την πρώτη μέρα που μπήκε στην προθήκη ένοιωθε μεγάλο ενθουσιασμό! Περίμενε πως και πως τη μέρα που θα στόλιζε ένα πουκάμισο. Θεωρούσε την ιδιότητά της αυτή σπουδαία. 

Ο καιρός, όμως, περνούσε, η μόδα άλλαζε και κανείς δεν την διάλεγε. Ακούγοντας τις συζητήσεις των πελατών με τις πωλήτριες και τα σχόλια των άλλων γραβατών για την εμφάνισή της, άρχισε να νιώθει μειονεκτικά. Καθώς φαίνεται το λαμπερό πορτοκαλί της χρώμα, που την έκανε να νιώθει μοναδική ήταν κι ο λόγος που κανείς δεν την ήθελε. Γι’ αυτό της το χρώμα κάποιες απ’ τις άλλες γραβάτες τη σνόμπαραν κι άλλες την κορόιδευαν. Οι πελάτες δεν την αγόραζαν για δυο λόγους: είτε δεν τους άρεσε το χρώμα, είτε τη θεωρούσαν κιτς. «Κιτς… τι να σημαίνει άραγε αυτό» αναρωτιόταν η γραβάτα και κατέληγε: «μάλλον κάτι κακό θα είναι για να μη με αγοράζουν». Κι έτσι, σιγά σιγά η πορτοκαλί γραβάτα άρχισε να αισθάνεται άσχημα για τον εαυτό της και να μη νιώθει τόσο σημαντική. Μέχρι κι ο ενθουσιασμός που είχε για την αποστολή της σ’ αυτόν τον κόσμο άρχισε να μειώνεται σημαντικά. Παρόλα αυτά το χρώμα της παρέμενε αρκετά έντονο, αν και σταδιακά είχε αρχίσει να χάνει την αρχική του ικμάδα.

Μια μέρα μετά από πάρα πολύ καιρό, που κάθε ελπίδα της να φανεί χρήσιμη στην κοινωνία είχε σχεδόν εξατμιστεί, άκουσε μια κοριτσίστικη φωνούλα να λέει με ενθουσιασμό: «να αυτή!! Αυτή!!! Την πορτοκαλή»!!! Η γραβάτα βγήκε ξαφνικά απ’ το λήθαργο των μαύρων σκέψεών της και συγκεντρώθηκε στη συζήτηση που εξελισσόταν μπροστά της:

-         - Μα είσαι σίγουρη παιδί μου; Πορτοκαλί γραβάτα;

-         -Ναι μαμά! Είναι πολύ όμορφη και το χρώμα της είναι χαρούμενο!!  

Η πορτοκαλή γραβάτα αναθάρρεψε και σα να ξαναπήρε το χρώμα της μια στάλα ζωής.

-          Η αλήθεια είναι, είπε η πωλήτρια αφού ξεπέρασε την αρχική της έκπληξη, πως η γραβάτα αυτή είναι εξαιρετικής ποιότητας, ολομέταξη, συνέχισε και την έβγαλε απ’ την προθήκη για να τη δουν καλύτερα και να αισθανθούν το ύφασμά της.

Το κοριτσάκι τη χάιδεψε με τα μικρά του χεράκια κι αισθάνθηκε ακόμα πιο σίγουρο για την απόφασή του. Η γραβάτα απ’ τη μεριά της πετούσε από χαρά που κάποιος επιτέλους της είχε δώσει σημασία και μάλιστα την έβγαλε στον κόσμο και την άγγιζε!!! Ήταν ικανοποιημένη ακόμα και με αυτό. Δεν την ένοιαζε αν τελικά θα την αγόραζαν. Μόλις την έβγαλαν απ’ την προθήκη σα να έλαμψε περισσότερο, κάτι που την έκανε πιο αποκρουστική για τη μητέρα του κοριτσιού, αλλά πιο ποθητή απ’ το ίδιο το κοριτσάκι.

-         - Μαμά είναι τέλεια!!! Πιάσε να δεις τη ωραία!

-          -Μα παιδί μου, δε νομίζω πως θα του αρέσει του μπαμπά σου… Έχει πολύ έντονο χρώμα, θα μπορούσα να πω πως είναι… κιτς…

-         - Εμένα μ’ αρέσει και θα του αρέσει γιατί θα του την κάνω εγώ δώρο!!

-         - Μα είναι κρίμα να ξοδέψεις τα λεφτά που τόσο καιρό μάζευες για κάτι που μπορεί να μη φορέσει ποτέ… έκανε στεναχωρημένη η μαμά της.

-         - Εγώ είμαι σίγουρη ότι θα τη φορέσει!!! Άλλωστε πάει και μ’ εκείνο το πουκάμισο που του πήρες! Έεεελα μαμάαα μου, σεεεε παρακαλώωω… κλαψούρισε η μικρούλα.

Τι να κάνει κι η μαμά της;  Σαν είδε την κόρη της έτοιμη να βάλει τα κλάματα υπέκυψε. Και κάπως έτσι η πορτοκαλί γραβάτα επιτέλους αγοράστηκε, από ένα μικρό κοριτσάκι.  Μπήκε σε ένα όμορφο κουτάκι με έναν ακόμα πιο όμορφο φιόγκο και περίμενε λίγες μέρες μέχρι να ανοιχτεί το κουτί κι εκείνη να εκπληρώσει τον προορισμό της.

Η πορτοκαλί γραβάτα όσο μάνα και κόρη μιλούσαν δεν πίστευε αυτά που άκουγε!!! Κάποιος τη θεωρούσε όμορφη! Κάποιος πίστευε ότι κάπου ταιριάζει! Αναπτερώθηκε το ηθικό της κι η χαρά της ξεχείλιζε θαρρείς μέσα απ’ το κουτί μαζί με την αγωνία της. Ανυπομονούσε να ζευγαρώσει μ’ εκείνο το πουκάμισο που είχε αναφέρει η μικρή. Άραγε πώς να ήταν; Εκείνου θα του άρεσε; Θα περνούσαν καλά μαζί; Κι ο άνθρωπος τον οποίο θα έντυναν θα ήταν ευχαριστημένος απ’ το αποτέλεσμα; Αχ! Πόσα συναισθήματα! Πόση αδημονία και πόσος ενθουσιασμός!

Κάποτε έφτασε η μεγάλη μέρα. Ένοιωσε να την σηκώνουν από εκεί που την είχαν τοποθετήσει και να αλλάζει χέρια. Ταρακουνήθηκε καθώς σχιζόταν το περιτύλιγμά της και μετά φως. Και μετά σιωπή. Δεν ήταν μια αντίδραση που περίμενε.

-          - Δε σ’ αρέσει μπαμπά μου, άκουσε το κοριτσάκι να λέει και σα να της φάνηκε έτοιμο να κλάψει.

-          - Όχι παιδί μου! Ίσα ίσα, απάντησε ο πατέρας του κοριτσιού, μη θέλοντας να πληγώσει την κόρη του που της είχε κι αδυναμία. Να, θα τη φορέσω αμέσως τώρα!!!

Η πορτοκαλί γραβάτα ένιωσε να χάνει τον κόσμο γύρω της. «Είναι δυνατόν» αναρωτήθηκε με ξέχειλη ευτυχία. «Πόσο τυχερή μπορεί να είμαι» σκεφτόταν όσο ο άντρας την έδενε γύρω απ’ το λαιμό του.

Το μπλε πουκάμισο αναστέναξε με δυσφορία. 

-         - Δεν έχω δει πιο άσχημη γραβάτα, της είπε. Ελπίζω η βραδιά να τελειώσει γρήγορα και να σε πάρει από πάνω μου.

Η γραβάτα ένιωσε άβολα κι αμήχανα. Δεν περίμενε τέτοια αντίδραση  και παντελή έλλειψη ευγένειας. Αποφάσισε να μην του δώσει σημασία και δεν απάντησε. Άλλωστε άρεσε στον κάτοχό της, οπότε ό,τι και να λέει εκείνο το αγενές πουκάμισο δεν την ενδιέφερε. Ήταν επιτέλους ευτυχισμένη! Είχε κατακτήσει το όνειρό της κι είχε μια θέση στον κόσμο. Ήταν πια χρήσιμη και την αγαπούσαν. Έλαμπε! Η αλήθεια, όμως, ήταν διαφορετική και θα τη μάθαινε με το δύσκολο τρόπο.

Όταν η βραδιά τελείωσε η πορτοκαλί γραβάτα μπήκε στην ντουλάπα μαζί με άλλες γραβάτες και τα υπόλοιπα ρούχα. Το τι έγινε εκείνο το πρώτο βράδυ δεν περιγράφετε. Γραβάτες και ρούχα την κορόιδευαν χωρίς έλεος. Κάποιος της είπε ότι τον τύφλωνε με το έντονο χρώμα της, άλλοι ότι ήταν άσχημη κι άλλοι ότι ήταν κιτς. Το τελευταίο το είχε συνηθίσει και δεν την πείραζε ιδιαίτερα. Προσπάθησε να μη δίνει σημασία και σκεφτόταν συνέχεια πως αφού άρεσε στη μικρή και τον μπαμπά της τότε η γνώμη των άλλων περίσσευε. Τα πειράγματα συνεχίστηκαν για αρκετή ώρα μέχρι που η γριά γραβάτα τους έκανε παρατήρηση κι οι περισσότεροι σταμάτησαν. Σιγά σιγά όλοι κοιμήθηκαν. Αποκαμωμένη κι η πορτοκαλί γραβάτα αποκοιμήθηκε γρήγορα και βαθιά και ονειρεύτηκε πως είχε γίνει η αγαπημένη του κατόχου της. Είδε πως τη φορούσε στα πιο σημαντικά γεγονότα της ζωής του και ότι μαζί του είχε γυρίσει τον κόσμο, είχε μάθει και δει πολλά.

Ξύπνησε όταν η πόρτα της ντουλάπας άνοιξε το άλλο πρωί και ο άντρας  άρχισε να διαλέγει τα ρούχα του για την ημέρα. Ικανοποιημένη απ’ την έκβαση της χθεσινής μέρας και με ελπίδα ορμώμενη απ’ τα’ όνειρο, έλαμπε στη θέση της. Τα πειράγματα δεν άργησαν ν’ αρχίσουν:

-          -Ναι, περίμενε! Εσένα θα διαλέξει!!! Αχαχαχα μα δε βλέπεις τα χάλια σου; Αχαχαχα

-          - Αν θέλει να τον κοροϊδεύουν σίγουρα εσένα που φωσφορίζεις θα διαλέξει! Αχαχαχαχαχα έλεγαν κάποιες γραβάτες

-          - Προτιμώ να σκιστώ παρά να δέσει εσένα γύρω απ’ το γιακά μου! Είπε ένα πουκάμισο

-          - Εγώ θα σε διάλεγα πάντως… αν δούλευα σε τσίρκο!!! Αχαχαχαχαχα φώναξε ένα κοστούμι.

Μόλις ο άντρας διάλεξε τα ρούχα του και φυσικά κάποια άλλη γραβάτα, τα σχόλια συνεχίστηκαν πιο εξευτελιστικά για ώρα. Και πάλι με την παρέμβαση της γριάς γραβάτας τα υπόλοιπα ρούχα συμμαζεύτηκαν. Η πορτοκαλί γραβάτα δεν πτοήθηκε. Σκέφτηκε πως κι αν  δεν τη διάλεξε σήμερα, θα τη διαλέξει αύριο, μεθαύριο. Όταν δεν έγινε αυτό ούτε την επόμενη ούτε τη μεθεπόμενη, σκέφτηκε πως ακόμα δεν είχε φορέσει ο άντρας το πουκάμισο που του πήραν και που ταίριαζε με εκείνη και κάπως έτσι αντέκρουε τα πικρόχολα σχόλια.

 Όταν πια έφτασε η  μέρα που διάλεξε ο άντρας εκείνο το πουκάμισο και δεν την επέλεξε, η γραβάτα έπεσε απ’ τα σύννεφα. «Μα πως γίνεται» σκέφτηκε, «αφού με διάλεξαν για να συνοδεύω αυτό το πουκάμισο». Σκοτείνιασε η διάθεσή της. Ήξερε πως τώρα τα σχόλια θα γίνονταν πιο σκληρά. «Δεν πειράζει» τους απάντησε αγανακτισμένη κάποτε, «δεν είναι απαραίτητο να με διαλέγει πάντα και μόνο με αυτό το πουκάμισο. Θα με επιλέξει κάποια άλλη μέρα». Αυτό, όμως, έκανε όλα τα ρούχα και τα’ αξεσουάρ στη ντουλάπα να ξεσπάσουν σε δυνατά γέλια.

Πίνακας του Wayne Thiebaud από το site του οίκου Christie's

-        -Άκου μικρή μου, της είπε η αγαπημένη γραβάτα του άντρα , όταν δε σε επιλέγουν μέχρι ένα χρονικό διάστημα, δε θα σ’ επιλέξουν ΠΟΤΕ. Από τότε που έχω έρθει, το έργο έχει παιχτεί πολλές φορές και συνήθως οι γραβάτες που δε φοριούνται ποτέ καταλήγουν σύντομα στα σκουπίδια. Εκεί θα καταλήξεις κι εσύ, γιατί εκεί σου αξίζει να βρίσκεσαι μ’ αυτό το φωσφοριζέ πορτοκαλί σου χρώμα, που πιο κιτς από αυτό δεν υπάρχει!

Ρούχα και αξεσουάρ ξέσπασαν σε ζητωκραυγές. Λίγα ήταν αυτά που δε συμμετείχαν, όπως και άλλες φορές, αλλά ποτέ δεν είπαν κάτι. Ποτέ δεν την υπερασπίστηκαν. Εκτός φυσικά απ’ τη γριά γραβάτα, η οποία όμως αυτή τη φορά δεν αντέδρασε, απλά μουρμούρισε «πίσω έχει η αχλάδα την ουρά». Η γραβάτα μας ένιωσε πολύ άσχημα, έβαλε τα κλάματα, αλλά αρνήθηκε να πιστέψει τα λόγια της ψωνισμένης γραβάτας.

Ο καιρός, όμως, περνούσε και τίποτα δεν άλλαζε. Όσο κι αν εκείνη προσπαθούσε να τον κάνει να την επιλέξει λάμποντας , ο άντρας δεν την ξαναφόρεσε ποτέ. Αντίθετα, όμως, με άλλες γραβάτες, που δε φόρεσε ποτέ, δεν αποφάσιζε και να την πετάξει στα σκουπίδια. Αυτό παραξένευε όλο το περιεχόμενο της ντουλάπας του, αλλά και την ίδια. Η ίδια θυμάται μια - δυο φορές να έχει δει να πετάνε κάποιες άλλες αφόρετες γραβάτες. Όταν το σκεφτόταν αυτό αναπτερωνόταν το ηθικό της. Όπως, επίσης, έπαιρνε τα πάνω της όταν ερχόταν μια νέα αφόρετη γραβάτα, με τη λογική ότι ίσως τώρα την προτιμήσει. Και πάλι τίποτα. Βέβαια, κατέληξε να έχει κι εκείνη παρέα και μαζί με τις άλλες αφόρετες γραβάτες αντιμετώπιζαν τα κακόβουλα σχόλια και τα πειράγματα των υπολοίπων εκεί μέσα.   

Μετά από πολλές αλλαγές και εκκαθαρίσεις στην ντουλάπα έφτασε η πορτοκαλί γραβάτα να τοποθετηθεί δίπλα στη γριά γραβάτα. Τότε ήταν που της είχαν πάρει και την τελευταία της φίλη για να τη χαρίσουν κάπου και ήταν απαρηγόρητη. Σιγά σιγά η γριά γραβάτα την πήρε πια υπό την προστασία της. Της διηγήθηκε κάποιο βράδυ την ιστορία της. Εκείνη κάποτε υπήρξε η αγαπημένη γραβάτα του άντρα, γιατί ήταν η πρώτη του γραβάτα, δώρο της τότε συντρόφου του και νυν συζύγου του. Σε αντίθεση με την ψωνισμένη γραβάτα, σπάνια την έβγαζε από πάνω του. Για να γίνει αυτό και να φορέσει κάποια άλλη έπρεπε η περίσταση να είναι ειδική - όχι όμως πάντα - και κυρίως μετά από πίεση της γυναίκας του. 

-       - Για να με αφήσει στην άκρη έπρεπε να γεράσω, ν’ αρχίσω να ξεφτίζω. Αλλά και πάλι δε με πέταξε όπως άλλες όταν αρχίζουν να ξεφτίζουν. Με κράτησε γιατί είμαι η αγαπημένη του. Γι’ αυτό γελάω και λέω πίσω έχει η αχλάδα την ουρά όταν κοκορεύεται η ψωνισμένη. Όταν αρχίσει να ξεφτίζει, που κοντά είναι, θα πάρει αμέσως πόδι και θα γελάνε μαζί της, είπε η γριά γραβάτα στην πορτοκαλί. Εσένα, όμως, δε θα σε πετάξει ποτέ!

         - Γιατί γιαγιά; Ρώτησε απορημένη η πορτοκαλί γραβάτα.

-        - Γιατί είσαι ξεχωριστή! Είπε η γριά γραβάτα με στόμφο. Το χρώμα κι η γυαλάδα σου σε κάνουν μοναδική! Κάποια στιγμή – δε μπορεί! – θα καταλάβει την αξία σου.

Τα λόγια της γριάς γραβάτας έκαναν την πορτοκαλί γραβάτα να αισθανθεί λίγο καλύτερα. Αλλά ο πόνος της αχρηστίας ήταν μεγάλος. Είχε τόσα όνειρα κάποτε κι ήταν σίγουρη ότι είχε ακόμα πολλά να δώσει. Κι ο καιρός περνούσε και καθόταν ξεχασμένη πια δίπλα στη γριά γραβάτα. 

Μια μέρα μετά από πολλά χρόνια η ντουλάπα άνοιξε, αλλά δεν ήταν ο κάτοχός της αυτός που στεκόταν μπροστά της. Μια όμορφη κοπέλα περιεργαζόταν την ντουλάπα σκεφτική.

-         -Μα τι σαβούρα είναι αυτή καλέ μπαμπά, είπε η κοπέλα. Πόσο καιρό έχεις να ανανεώσεις την γκαρνταρόμπα σου; Καλά καλά! Άσε θ’ αναλάβω εγώ τώρα!! Τσάμπα με σπούδαζες στυλίστρια; Θα σε κάνω μοντέλο! Είπε και γέλασε και βάλθηκε να βγάζει ρούχα κι αξεσουάρ, να τα ξεχωρίζει, άλλα να τα κρατάει κι άλλα να τα πετάει.

Όταν έφτασε στις γραβάτες μια απ’ τις πρώτες που ξεφορτώθηκε ήταν η ψωνισμένη γραβάτα. Πλάνταξε στο κλάμα εκείνη, παρακαλούσε τρομοκρατημένη, αλλά η κοπέλα δεν την άκουγε. Οι υπόλοιποι της ντουλάπας, που κάποτε την είχαν περί πολλού κι ό,τι έλεγε το ασπάζονταν, άρχισαν να γελούν με την κατάντια της και να την κοροϊδεύουν. Η πορτοκαλί γραβάτα τη λυπήθηκε. Κάποια στιγμή η κοπέλα πρόσεξε την πορτοκαλή γραβάτα. Τη θυμήθηκε αμέσως. Την πήρε στα χέρια της με συγκίνηση. Εκείνη την ώρα μπήκε στο δωμάτιο ο πατέρας της.

-        - Δεν τη φόρεσες ποτέ… Είχε δίκιο η μαμά… Πραγματικά δε σου άρεσε… είπε η κοπέλα λυπημένη.

Ο πατέρας της δε μίλησε.

-         - Θα την πάρω εγώ. Πάντα μου άρεσε, είπε τώρα μ’ ενθουσιασμό.

Η πορτοκαλί γραβάτα δεν πίστευε αυτό που άκουσε!!! Ένιωσε μια μικρή ελπίδα, αλλά φοβήθηκε ότι θα την ξαναπάθει, οπότε λούφαξε στα  χέρια της κοπέλας. Στη ντουλάπα είχε απλωθεί νεκρική σιγή. Δεν περίμεναν ν’ ακούσουν τέτοια λόγια. Ήταν προβληματισμένοι και ήδη φοβισμένοι απ’ την αναταραχή που είχε προκαλέσει η κοπέλα με την ανανέωση, όπως την είπε. Η μόνη που χαιρόταν με την εξέλιξη της ιστορίας ήταν η γριά γραβάτα, την οποία η κοπέλα πήρε για λίγο στα χέρια της τρυφερά, της χαμογέλασε και την ξαναέβαλε στη θέση της.

Η κοπέλα μόλις τελείωσε με την εκκαθάριση της ντουλάπας πήρε την πορτοκαλί γραβάτα και πήγε σπίτι της. Την απόθεσε στο κρεβάτι της και την κοιτούσε προβληματισμένη. Δεν ήταν σίγουρη με ποια ρούχα της θα ταίριαζε, χωρίς να κάνει το σύνολο να φαίνεται κακόγουστο. Παρόλα αυτά ήξερε πως αυτή η γραβάτα είχε πολλά να προσφέρει . Έμεινε για λίγη ώρα προβληματισμένη να την κοιτάει και μετά μπήκε για ένα γρήγορο ντους, γιατί είχε κανονίσει έξοδο με τις φίλες της κι είχε ήδη αργήσει. Όταν άρχισε να ετοιμάζεται, έψαχνε μια ζώνη για να ολοκληρώσει το look της. Και τότε της ήρθε μια ιδέα! Πήρε την πορτοκαλί γραβάτα και τη φόρεσε σα ζώνη! Κοίταξε τον εαυτό της στον καθρέφτη και ικανοποιημένη πήγε να συναντήσει την παρέα της. Οι φίλες της όταν την είδαν ενθουσιάστηκαν με την ιδέα που είχε.

Η πορτοκαλί γραβάτα αρχικά ένιωσε άβολα. Της φάνηκε περίεργο έως και προσβλητικό αυτό που έγινε. Όμως, βλέποντας την ικανοποίηση στα μάτια της νέας της κατόχου αναθάρρεψε. Η αλήθεια είναι πως άρχισε να νιώθει πάλι χρήσιμη. Όταν πια οι αντιδράσεις των φίλων της κοπέλας ήταν ενθουσιώδης, σα να ξύπνησε κάτι μέσα της. Σιγά σιγά άρχισε να αισθάνεται περήφανη, άρχισε να χαμογελά. Μέχρι το τέλος της βραδιάς η αυτοπεποίθησή της άρχισε να αποκαθίσταται. Ένιωθε ξεχωριστή και γεμάτη όνειρα κι ελπίδες πάλι.

Λίγο καιρό μετά έγινε κάτι μαγικό! Η κοπέλα δούλευε σε πολύ γνωστό  περιοδικό στο τμήμα  μόδας. Σε μα φωτογράφιση για το νέο τεύχος ψάχνοντας κάτι για να διαφοροποιήσει ένα συγκεκριμένο look  χρησιμοποίησε την πορτοκαλί της γραβάτα ως ζώνη στο μοντέλο. Η ιδέα της ενθουσίασε! Η πορτοκαλί γραβάτα έγινε διάσημη. Η χρήση γραβατών ως ζώνες έγινε τάση και η πορτοκαλί γραβάτα ένιωθε πια βαθιά ικανοποίηση και περηφάνια! Είχε προσφέρει τις υπηρεσίες της και ήταν χρήσιμη. Είχε πραγματοποιήσει τ’ όνειρό της και κάτι παραπάνω! Ήταν ευγνώμων για τη ζωή της και δεν είχε καμιά πικρία μέσα της για τίποτα και για κανέναν. Έλαμπε από ευτυχία κι η κοπέλα τη φορούσε πολύ συχνά. Μόλις άρχισε να γερνάει, την απόθεσε σε περίοπτη θέση μέσα στην ντουλάπα της, αλλά δεν την πέταξε ποτέ!